Persberichtenblog


“Ziekenhuis verstuurde alleen persberichten met slecht nieuws”

Natuurlijk moet je transparant zijn over wat verkeerd gaat in je organisatie, maar stel daar positief nieuws tegenover. Dat is de boodschap van Celia Noordegraaf van het Jeroen Bosch Ziekenhuis, door Logeion onlangs uitgeroepen tot communicatievrouw van het jaar 2011. Media mogen geneigd zijn vooral te schrijven over medische missers en enge bacteriën, maar als ziekenhuis kun je de publiciteit wel degelijk beïnvloeden.

In Communicatie jan/feb 2012 zegt Noordegraaf hierover: “Toen ik hier kwam deden we het niet handig. We wilden open zijn, maar schreven vooral persberichten over dingen die niet goed gingen. Ik zei: heel goed om transparant te willen zijn, maar dat moet je compenseren met positief nieuws. Dat gebeurde niet. Artsen wilden wel, waren bevlogen, maar beseften niet wat nu eigenlijk nieuwswaardig, positief nieuws is. Wat media interessant vinden. Toen zijn we gaan jagen op nieuws: interessante verhalen over vooruitstrevende projecten en technieken, nieuwe dokters en natuurlijk de nieuwbouw. We zijn wekelijks met de persvoorlichters om tafel gegaan met als doel om één positief persbericht per week uit te brengen. Dat loopt geweldig. We moeten nu echt plannen, anders zitten we op meerdere berichten per dag.”

Alle aanleiding om de persberichten van het Jeroen Bosch Ziekenhuis eens nader te bekijken. Positieve persberichten zijn er in grofweg zes categorieën:

1. Patiëntenvoorlichting, aankondiging bijeenkomsten

  • Voorlichtingsavond: wat is dementie?
  • Jeroen Bosch Ziekenhuis start Twitterspreekuur
  • Yoga helpt kinderen met buikpijn
  • Publiekslezing: kaakchirurgie van centenbak tot implantaat
  • Bijeenkomst over slaapapneu

 2. Nieuwe succesvolle behandelmethoden

  • Urologen demonstreren nieuwste techniek in 3D
  • Jeroen Bosch Ziekenhuis beschikt over pijnloze vergruizer
  • JBZ zet extra rolstoelen in met muntjessysteem
  • Drie nieuwe MRI-apparaten
  • Voortaan dag en nacht dotterbehandelingen in Den Bosch

3. Personeelswisselingen, opening afdelingen

  • Opening dialysecentrum Jeroen Bosch Ziekenhuis
  • Nieuwe directeur Sport Medisch Centrum
  • Nieuwe specialisten in Jeroen Bosch Ziekenhuis
  • Nieuwe poli voor chronische Q-koorts patiënten

4. Mijlpalen: erkenningen, jubilea, jaarcijfers

  • Hand- en Polscentrum erkend als expertisecentrum
  • Opnieuw Vaatkeurmerk voor Jeroen Bosch Ziekenhuis
  • ZANOB apotheek behaalt kwaliteitsnorm
  • ReumaBeweegdag trekt ruim 400 bezoekers
  • JBZ sluit 2010 met winst af
  • Consumentenbond: Jeroen Bosch koploper staaroperaties
  • JBZ voert 500ste virtuele colonscopie uit
  • JBZ is voorkeursaanbieder knieartrose

5. Inzameling/giften

  • Medewerkers JBZ halen 7600 euro op voor Serious Request
  • Kinderen sparen 8862,10 bij elkaar voor kinderservies
  • Studenten organiseren Gift Fair voor Stichting Vrienden JBZ

6. Events: niet-medisch, soft nieuws

  • Boerenkieltje voor eerstgeboren baby op 11-11
  • FluitHarp muziek in de kapel
  • Verkoop vuurwerkbrillen gestart in het JBZ
  • Jeroen Bosch Ziekenhuis organiseert voorleesontbijt
  • Exposities in het Jeroen Bosch Ziekenhuis

Er zijn afgaand op de website inderdaad steeds meer persberichten verschenen: van 71 in 2008 (via 85 in 2009, 91 in 2010) naar 107 in 2011. Dat is een toename van jaarlijks 7 tot 20%. Grofweg 90% van deze persberichten is als positief nieuws op te vatten, zoals in de voorbeelden hierboven. Neutraal is bijvoorbeeld: Mortaliteitscijfer bekend, Internist neemt afscheid, Verhuizing bloedafnamedienst, Zondagsrooster op Carnavalsmaandag, Legitimatie verplicht in Jeroen Bosch Ziekenhuis. Negatief nieuws over het ziekenhuis is er weinig. Alleen: Poliklinieken locatie Liduina tijdelijk gesloten wegens verbouwing, Spoedeisende Hulp locatie Carolus alleen overdag en ‘s avonds open, Opnamestop Jeroen Bosch Ziekenhuis als gevolg van stroomstoring (de volgende dag gelijk gevolgd door goed nieuws: Gedeeltelijke opnamestop opgeheven), Planbare operaties door koudeproblemen operatiekamer uitgesteld.

Mogelijk is ook het minder positieve nieuws positiever verpakt. Dan is de aanleiding een negatieve ontwikkeling en geeft het Jeroen Bosch Ziekenhuis er een goede wending aan, bijvoorbeeld door maatregelen te nemen en te communiceren om herhaling te voorkomen. Bijvoorbeeld in: Nieuwe opleiding gaat tekort verpleegkundigen tegen (er is dus blijkbaar een tekort aan verpleegkundigen) of in: Openheid bij incidenten in het ziekenhuis of Intensive care beleid aangepast of JBZ vergroot met checklist patiëntveiligheid bij operaties en ook Meer aandacht nodig voor afhandeling prikaccidenten; promotieonderzoek bewijst nut van meer focus.

Of het publiciteitsbeleid daadwerkelijk een kentering laat zien sinds de komst van Celia Noordegraaf kan ik niet nagaan: op de website staan alleen de persberichten vanaf 2008, het jaar na haar aantreden.



Misleidend persbericht van staatssecretaris Teeven
november 5, 2011, 3:11 pm
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , , , , , ,

Staatssecretaris Teeven van Justitie heeft deze week in een persbericht alleen onderzoeksresultaten belicht die hem goed uitkomen. Hij kopte ‘veel draagvlak onder bevolking voor maatregelen sanctiebeleid’ (zoals de invoering van minimumstraffen), terwijl het wetenschappelijk onderzoek juist uitwijst dat er weinig consensus is over de strafmaat. In NRC Handelsblad van vandaag stellen de onderzoekers dat Nederlanders juist radicaal van mening verschillen: “Van breed draagvlak voor strenger straffen en dus voor het beleid van Teeven is geen sprake.”

Genuanceerde invalshoek weinig nieuwswaardig - Veel media namen deze week de strekking van het persbericht van Justitie over: ”Bevolking achter strenger straffen” (de Volkskrant), en “Veel steun voor strenger straffen” (PowNed). De Raad voor de Rechtspraak koos voor een andere benadering van het onderzoek: “Variatie in gewenste strafzwaarte groot“. En de Radboud Universiteit Nijmegen presenteerde het als “Nederlanders zijn het over strenger straffen niet eens“. Geen enkel medium nam deze invalshoek over, aldus NRC Handelsblad.

Harder bestraffen, dit soort spinning - De reactie van Fred Teeven is verbazingwekkend: “Het onderzoek is een bevestiging van wat ik van mensen hoor als ik in de tram zit.” Kan het zijn dat hij vooral bevestiging zocht van zijn standpunten? Het blijkt voor onderzoekers vaak heel lastig om een tegengeluid te laten doordringen. Bovendien: kan het zijn dat Teeven in de tram vooral wordt aangesproken door mensen die met hem vinden dat criminelen harder moeten worden aangepakt? Het is de plicht van een politicus om wetenschappelijk onderzoek zo open en neutraal mogelijk te benaderen. En zeker onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van zijn eigen ministerie! Ik zou zeggen: harder bestraffen, dit soort spinning. Of, om met Wallage te spreken: laat dat spinnen maar over aan een poes.

Mooie casus voor Clairy Polak – De media hebben zich mogelijk eveneens laten leiden door vooringenomenheid. Het persbericht van Teeven past goed in het tijdbeeld: de roep om harder straffen klinkt vaker. (En inderdaad: als je mensen vraagt of er harder gestraft moet worden, dan zeggen ze ja. Maar als je ze zelf rechter maakt, zoals in dit onderzoek, dan handelen ze daar niet zonder meer naar.) Het lijkt er in ieder geval op dat journalisten zijn afgegaan op het persbericht zonder het onderzoeksrapport te raadplegen. Het lijkt me een mooie casus voor Waan van de dag, het nieuwe programma van Clairy Polak over hoe nieuws tot stand komt.

Zie: onderzoek ‘De burger als rechter’ van het WODC (Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum) van het ministerie van Veiligheid en Justitie.



Zet geen verkooppraatjes in een persbericht

“Dankzij ons innovatieve aanbod zijn wij de toonaangevende marktleider in…” Journalisten zijn er allergisch voor. Wanneer knopen bedrijven het nou eens in hun oren? Persberichten zijn geen verkooppraatjes! Deze week gaf 3M een fraaie demonstratie van hoe het niet moet. Advies: show them, don’t tell them.

Op 23 mei 2011 zet 3M dit persbericht in zijn pressroom: Nestlé Waters Direct in zee met 3M Purification. Het blijkt te gaan om waterfilters die 3M aan Nestlé gaat leveren. Misschien nieuws voor vakbladen in waterzuivering, zoals Adformatie ook meldt welk reclamebureau leverancier wordt voor een bepaald merk? Verder is het non-nieuws. 3M heeft een nieuwe klant, fijn voor ze. Áls je dat al openbaar maakt, dan wil ik weten: om hoeveel filters gaat het jaarlijks, waarvoor gebruikt Nestlé ze? Wie leverde ze eerst en waarom stapt Nestlé over? Welk aandeel heeft deze opdracht in de orderportefeuille van 3M? Daarmee is het nieuws informatief te maken. Hoe voorkom je verder verkooppraatjes?

  • wees spaarzaam met merk- en productnamen: alleen al in kop en chapeau staan Nestlé Waters Direct, 3M Purification, AP2-G  (het type filter). Kop had ook kunnen zijn ‘Nestlé vervangt tienduizenden waterfilters’. Duid de merken: ‘het voedingsmiddelenconcern’ in plaats van steeds ‘Nestlé’
  • schrap reclametaal met ronkende bijvoeglijk naamwoorden: toonaangevende, innovatieve, ingenieuze. “Het 3M AP2-G filter: voor smakelijk, milieu- en kostenvriendelijk geproduceerd kwaliteitswater. Op alle vlakken een verantwoorde keuze dus.” En: “een oneindige stroom krachtige technologieën”
  • spreek de lezer niet direct aan met ‘u’: dat past in een folder, maar niet in een persbericht. De lead van 3M sluit af met “Kortom: een verfrissend aanbod voor uw klanten en medewerkers”
  • onderbouw je claims: goed is “Dit waterfilter wordt geproduceerd met 53% minder kunststof dan zijn voorganger”. Daarmee is de claim van milieuvriendelijkheid hard te maken
  • strooi niet met vaktermen om indruk te maken: leidingwaterkoelers, filtratietechnologie, sedimentreductie
  • zet geen productvoordelen in de tussenkopjes: dan leg je er te veel nadruk op, zoals hier met “Beste uit de test” of “Na Nederland heel Europa?”
  • maak boilerplates informatief: op zich goed een profiel van 3M toe te voegen, maar niet met de volgende tekst “3M laat zich inspireren door nieuwe ideeën en zet deze om naar duizenden ingenieuze producten”. Sinds wanneer bestaat 3M en hoeveel nieuwe producten heeft het ontwikkeld? 3M is bekend van onder meer de Post-it. Zoiets hoort er natuurlijk in. En waarom ontbreekt de boilerplate van Nestlé Waters Direct?
  • voeg alleen naturel quotes toe: niet te lange en ingewikkelde zinnen (die iemand nooit uitgesproken zou kunnen hebben), en zeker niet borstklopperig. Wat denk je van dit citaat? “3M’s nieuwe AP2-G filter levert het overtuigende bewijs door gelijktijdig zowel de kosten voor exploitanten te reduceren als ondernemingen te helpen om carbonneutraal te worden”
  • laat geen salesmanager aan het woord: dan vraag je om verkooppraatjes! Kies liever voor een citaat van de ontwerper, of van degene die het product afneemt
  • houd het kort: het bericht over de samenwerking is twee pagina’s. Onnodig lang! De uitgebreide chronologische beschrijving van de aanloop naar het contract kan weg. Door de boilerplate ‘onder de streep’ te zetten, in de noot voor de redactie, kan het eigenlijke persbericht korter ogen.


VRT toont aan: journalisten checken nieuws niet
januari 13, 2011, 8:31 am
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , , , , ,

‘Vlaamse kiezers bleven 1,8 keer langer in stemhokje’ was de kop van het persbericht. Volledig uit de duim gezogen door de makers van VRT-programma Basta, alias bureau Data Driven, op de dag van de verkiezingen in juni 2010. En een paar uur later namen De Morgen, De Standaard en vele sites het nieuws over: ‘Vlaming deed er twee keer langer over om te kiezen’. Geen krant belde na. Kortom: journalisten controleren geen feiten. En even zo goed: journalisten worden gemanipuleerd. Hilarisch programma trouwens.

Op 7 juni 2011 iets soortgelijks in eigen land. De (niet bestaande) Federatie Nederlandse Clowns kondigde een demonstratie aan: ze wilden meer op tv. Veel journalisten namen het persbericht zonder nabellen over. Het bleek een pr-stunt van televisiezender Comedy Central. Zie De nieuwe reporter.



Tijd voor persberichtenbesparing bij GlaxoSmithKline
november 30, 2010, 12:44 pm
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , , , ,

Open met het nieuws, selecteer een eenduidige boodschap, wees actueel, maak het persbericht oprolbaar, doe aan voorformulering. Het persbericht van GlaxoSmithKline van vandaag zondigt tegen al deze regels. Bovendien is het slecht vertaald. Wel maakt het farmaceutisch bedrijf het nieuws maatschappelijk relevant door het te koppelen aan de klimaatverandering.

Via Euronews kreeg ik vandaag dit persbericht gemaild (geen idee waarom ik op de verzendlijst sta): ‘Het laboratorium GlaxoSmithKline zet zich in voor de bescherming van het milieu’. Kort gezegd komt het erop neer dat GSK in een  jaar tijd 10% energie heeft bespaard door de ramen van het laboratorium in Frankrijk thermisch te isoleren met folie. Maar ik weet het niet zeker, want duidelijk is het persbericht niet. Vijf adviezen aan de persvoorlichter van GSK:

  1. Open met concreet nieuws. Je inzetten voor milieubescherming (zoals de kop meldt) is een ambitie, geen concreet nieuws. En ook de eerste zin bevat geen acties of resultaten: ‘De bescherming van het milieu en het drukken van het energieverbruik behoren tot de engagementen van het laboratorium GlaxoSmithKline.’ So what? denkt de journalist dan. Van het tussenkopje ‘Een bestendig parcours op het vlak van milieubescherming’ wordt die niet veel wijzer.
  2. Kies voor 1 boodschap. Wat is het concrete nieuws dan wel? Dat kan op basis van dit persbericht meerdere kanten uit. Er staat dat GSK de carbon footprint met 600.000 ton heeft verlaagd in een jaar. Er staat niet uitgelegd wat dat is en hoe ze dat bereikt hebben.Verderop gaat het persbericht wel door over de thermische folies waarmee tot 30% kan worden bespaard op energieverbruik. Daar lijkt het nieuws te zitten, maar hoe verhoudt dat zich tot die verlaging?
  3. Verkoop geen oud nieuws. Die verlaging is behaald in 2009. Waarom daarover nog een persbericht versturen in november 2010?
  4. Maak het persbericht oprolbaar. In de vijfde alinea komt pas de folie aan de orde. Daarvoor (in alinea 2 t/m 4) volgt eerst een chronologische opsomming van de milieudoelen van GSK: ‘Sinds vele jaren al wendt het laboratorium eenvoudige maatregelen aan voor… In 1998…. In 2006… In 2008…’  Als deze informatie al relevant is, dan als achtergrondinformatie na het nieuws. Bijvoorbeeld ‘Al sinds 1998 neemt GSK milieumaatregelen…’ Of ‘Deze thermische isolatie maakt deel uit van een groter milieuprogramma, namelijk…’.
  5. Zorg dat journalisten de tekst letterlijk kunnen overnemen. Voorformulering wordt dit wel genoemd. Dit kan door bijvoorbeeld cijfers betekenis te geven, bedrijfsnamen toe te lichten en jargon uit te leggen. Hoeveel is een verlaging van 600.000 ton? Wat doet GSK? Wat zijn ‘gassen met serre-effect’? Laat bovendien een native speaker het persbericht vertalen. Deze oorspronkelijk Franse tekst is slecht vertaald: ‘engagementen’, ‘heeft innoverende programma’s op het getouw gezet’, ‘GSK inaugureert zijn maatschappelijke zetel in Marly-le-Roi’?


Differentiatie loont: verstuur meerdere persberichten over een nieuwsfeit
november 13, 2010, 2:52 pm
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , , ,

Schrijf een persbericht-op-maat voor verschillende media. Het is gemakkelijk gezegd. Wanneer doe je dat? En hoe pakt dat uit? Een sterk voorbeeld vind ik de twaalf (!) persberichten die auteur Jacques Koch heeft verstuurd over de verschijning van zijn boek ‘Doodgaan’ (Van Duuren Media, 2010).

‘Eindelijk een nuchtere leidraad voor iedereen die doodgaat’. Zo opent auteur Jacques Koch zijn algemene persbericht. Het is gericht op de consument. In de lead lezen we de flaptekst: ‘Dus u gaat dood. Niet leuk, maar ook niet uitzonderlijk.’ Ook Bol.com neemt deze tekst over als intro. Het gebruik van ‘u’ om de lezer aan te spreken is daar gepast, waar je dat in krantenberichten niet snel tegen zal komen.

Daarnaast schrijft hij nog 11 persberichten gericht op verschillende (vak)bladen: de uitvaartbranche, de mantelzorg, bijna-thuis-huizen, notarissen, actiegroepen voor euthanasie et cetera. Hij belicht steeds een ander aspect van het boek, bijvoorbeeld het erfrecht of hulp bij zelfdoding. Zonder dit maatwerk hadden de media zelf de relevantie van het boek voor hun lezers moeten zien te vinden. Het persbericht voor de uitvaartbranche is letterlijk overgenomen in de nieuwsrubriek van Uitvaart.nl, het belangrijkste brancheplatform: http://www.uitvaart.nl/nieuws_1_6351.html. Dat was zonder differentiatie niet gebeurd.



Eén persbericht voldoende voor landelijk issue
juli 9, 2010, 1:39 pm
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , , , ,

Soms volstaat een persbericht om een probleem tot een landelijk issue te maken. Met de presentatie van klinkende onderzoeksresultaten zette incassobureau Intrum Justitia het slechte betaalgedrag van de overheid op de agenda.

De CommunicatieDesk haalt in het vakblad Communicatie (juli/aug 2010) deze casus aan. In het persbericht van januari 2009 (http://www.intrum.nl/Op-tijd-betalen-enorme-stimulans-economie.asp) stelt het incassobureau dat 15% van de bedrijven sinds de kredietcrisis in de problemen is geraakt omdat rekeningen steeds later betaald worden. Boodschap: als de overheid voortaan binnen 30 dagen openstaande bedragen voldoet (in plaats van de gebruikelijke 46), verbetert dat de kaspositie van het bedrijfsleven met 1,5 miljard euro. En het levert direct 2000 banen extra op. Deze uitkomsten heeft pr-bureau Bijl benut om de campagne ‘Betaal op Tijd’ te lanceren. De campagne is eind mei 2010 bekroond met een Sabre Award voor de beste pr-campagne in de Benelux. Een fraai staaltje nieuws maken met onderzoeksresultaten!



1-aprilpersbericht: harde g gezonder dan zachte
maart 31, 2010, 1:25 pm
Gearchiveerd onder: Persbericht uitgelicht | Tags: , ,

Den Haag, 31 maart 2010. Het Genootschap Onze Taal biedt een therapie aan voor mensen die met een zachte g praten. De harde g blijkt namelijk beter voor de gezondheid van de spreker. Onderzoek van het Meertens Instituut heeft aangetoond dat sprekers met de harde g bijna 21% minder kans maken op virusinfecties in het keel-, neus- en oorgebied. Prof. dr. M. van Oostendorp van het instituut: “Mensen met een zuidelijke tongval zijn evolutionair gezien in het nadeel.” Onze Taal biedt daarom zuiderlingen drie sessies aan om van hun g-klank af te komen. Aanmelden kan tot 2 april via www.onzetaal.nl/nieuws/gtherapie.php 

Ik klik als geboren Brabander meteen op de pagina ’Meer informatie’. En zie: “Om de harde g alvast te oefenen, kunt u beginnen met het hardop uitspreken van de volgende zin: goeie genade, was ik toch bijna in de 1-aprilgrap van het Genootschap Onze Taal getrapt. Er is niets mis met de zachte g. Het is de gewone g in de zuidelijke helft van het taalgebied, en dat mag gerust zo blijven.”

Journalisten die het nieuws uit persberichten niet checken, vallen geregeld door de mand. En zeker als nieuws eenmaal een krant of site heeft gehaald, nemen andere media het vaak klakkeloos over. Een bekend voorbeeld is de Pleurop-dienst die je een zak stront kunt laten bezorgen, de tegenhanger van het Fleurop-bloemetje. Een advertentie van een groepje grappenmakers leidde tot een artikel in een huis-aan-huisblad, en vervolgens tot regionaal nieuws, foto’s van manden uitwerpselen, televisiereportages. Ze biechtten hun fake-bezorgdienst op toen ze bij Paul de Leeuw waren uitgenodigd.

Deze canard illustreert het domino-effect van nieuws perfect. Redactionele aandacht in één klein medium kan voldoende aanleiding zijn voor uiteindelijk landelijke dekking. De goedgelovigheid van nieuwsmakers is wellicht nog hardnekkiger dan de zachte g.

Onze Taal meldt dat er zich ruim tien mensen serieus hebben aangemeld. Media zijn er niet op ingegaan, ze hebben het bericht alleen overgenomen in de overzichten van 1-aprilgrappen.




Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 27 other followers